Mae John Ogwen yn cael dipyn o sylw dyddiau ‘ma ond rhaid peidio anghofio ei wraig hyfryd, Maureen Rhys. Dyma gyfweliad â hi ar Wedi 7 ym mis Rhagfyr 2006.
Archifau Categori: Teledu
Noson Gwylwyr S4C
Mae yna lawer o drafodaeth ynglyn a dyfodol S4C yn mynd yn ei flaen ar hyn o bryd ond dwi’n credu fod peryg nawr o ddrysu dau fater wahanol, sef cyllido’r sianel a’i chynnwys.
Fe drefnwyd rhaglen arbennig ‘Noson Gwylwyr’ (sydd ymlaen heno) gan S4C ymhell cyn y cynlluniau presennol i gyllido S4C drwy’r drwydded teledu.
Mae ffynhonnell a maint cyllid y sianel yn fater gwleidyddol a mae angen trafodaeth ar wahan ar gyfer hynny, mewn cyd-destun ehangach a phenderfyniad ar bwy sy’n rheoli materion darlledu yng Nghymru. Dwi wedi ebostio S4C i ofyn iddyn nhw beidio trafod y cyllid heno neu o leia gyfyngu ar y drafodaeth hynny.
Beth sy’n bwysig i’r gwylwyr yw beth sydd yn ymddangos ar y sgrîn ac os oes rhaglenni atyniadol sy’n ddifyr a gafaelgar. Pwy bynnag sy’n ariannu S4C mi fydd toriadau yn digwydd beth bynnag a dwi’n sicr fod posib arbed arian mewn nifer o feysydd (mae nifer o fewn y diwydiant wedi sôn am y gwastraff arian sydd wedi bod dros y blynyddoedd).
Mae angen i’r sianel ail-edrych ar sut mae nhw’n comisiynu rhaglenni. Dwi’n credu fod comisiynwyr y sianel a rhai cynhyrchwyr wedi mynd yn ddiog a hunan-foddhaol. Mae hyn yn ddatblygiad naturiol mewn unrhyw gorff sydd yn fonopoli. Does gan S4C ddim cystadleuaeth na chymhelliad allanol i wasanaethu’r gynulleidfa yn well – efallai fod angen edrych am ffyrdd y gall syniadau am raglenni Cymraeg gael eu cynhyrchu tu allan i S4C.
Does dim rheswm o gwbl pam na allai’r Cynulliad ei hun ddechrau sianel deledu ei hunain (heblaw arian a’r cymhelliad gwleidyddol wrth gwrs). Mi fyddai’n ddrud darlledu sianel yn y ffordd draddodiadol (ar Freeview/Sky) ond mae digon o ffyrdd eraill i ddosbarthu cynnwys ar lein fyddai’n cyrraedd cynulleidfa byd-eang gyda mwy o wylwyr potensial na S4C. Does dim rhaid trio creu sianel llinol o 7am-12am, ond yn hytrach rhoi cyfle ysgrifennwyr, cyfarwyddwyr, perfformwyr a phobl greadigol eraill i arbrofi.
Un o fy hoff gyfresi yn y 90au oedd sioe ‘Adam & Joe’ a gafodd ei wneud ar gyllid bach iawn a’i ddarlledu mewn slot ‘arbrofol’ ar Channel 4. Roedd y gyfres yn dibynnu ar greadigrwydd dau unigolyn, syniadau gwych, golygu slic a dim byd mwy na hynny. Oes yna bobl yr un mor greadigol yng Nghymru? Dwi ddim yn gwybod – mae yna rai enghreifftiau prin iawn ar YouTube ond os oedd hi’n bosib rhoi cyngor, arweiniad ac ychydig bach o gymorth technegol mae’n bosib fydden ni’n gwybod yr ateb.
Beth bynnag, fe gawn ni weld heno os ydi S4C wir wedi ei ‘deall hi’ neu a fyddan nhw’n parhau yn yr un rhigol.
Bocsys digidol Freeview HD
Mae hwn yn gofnod reit hir am focsys digidol Freeview a fy ymchwil i wrth drio prynu un newydd!
Dwi’n gwylio teledu digidol ar Freeview, gyda recordydd fideo personol (Personal Video Recorder neu PVR). Mae’r bocs sydd gen i – y Topfield 5800 – tua 5 mlwydd oed erbyn hyn ond dal yn ddigon defnyddiol. Mae ganddo system weithredu weddol agored felly mae datblygwyr wedi gallu cynhyrchu cadarnwedd (firmware) amgen i’r peiriant sy’n cynnig llawer o welliannau dros feddalwedd y gwneuthuriwr gwreiddiol.
Ers 2005, mae pethau wedi symud ymlaen yn sylweddol. Mae darllediadau Cymru nawr yn gwbl ddigidol a mae system ddarlledu newydd wedi ei gyflwyno ar Freeview (DVB-T2) sydd yn gwneud defnydd gwell o’r gofod a drwy gywasgiad MPEG-4 mae’n bosib darlledu sianeli HD.
Felly dwi wedi bod yn chwilio am galedwedd newydd i’w brynu sy’n gallu derbyn Freeview HD. Dwi’n awyddus i allu gwylio S4C Clirlun am fod ansawdd lluniau S4C dal yn wael ar Freeview. Mi fydd BBC One HD yn lansio cyn bo hir hefyd, felly mi fydd e’n gyfle grêt i weld yr holl ddarpariaeth newydd fydd ar gael bryd hynny. Dwi ddim yn gweld fy hun yn gwylio ITV HD rhyw lawer. Yr unig ddewis arall yw Channel 4 HD. Dyw hwn ddim yn cael ei ddarlledu yng Nghymru ond os dwi’n lwcus iawn mae’n bosib fyddai’n gallu derbyn y sianel o drosglwyddydd y Mendip.
Dwi’n hapus iawn gyda’r nodweddion ar y PVR sydd gen i ar hyn o bryd felly os ydw i am brynu peiriant newydd, rhaid iddo wneud popeth oedd yr hen un yn wneud. Yn anffodus o fy ymchwil i, mae’n ddyddiau cynnar iawn o ran dewis y peiriant ‘perffaith’. Er fod digon o ddewis ar gael, mae rhai wedi eu cynhyrchu yn rhad iawn a mae nifer o gwynion amdanynt. Mae rhai bocsys da ar gael gan gwmniau safonol fel Humax a Philips ond eto mae nifer o wallau neu nodweddion ar goll a felly mae defnyddwyr yn disgwyl am gadarnwedd newydd.
Mae peiriant diddorol arall ar gael gan 3View, sydd yn ceisio bod yn fwy o ‘ganolfan adloniant’ sy’n gallu chwarae ffeiliau fideo/sain/lluniau oddi ar gyfrifiadur neu storfa ar eich rhwydwaith cartref. Yn anffodus nid yw’r cwmni yma eisiau cefnogi holl safonau Freeview HD (gwasanaethau botwm coch er enghraifft).
Mae peiriant arall i’w lansio o dan yr enw Icecrypt, fel mae’n digwydd gan yr un bobl oedd yn dosbarthu peiriant Topfield ym Mhrydain. Mae hwn yn swnio’n addawol ond dyw e ddim ar gael eto a dwi heb weld unrhyw adolygiadau ohono.
Felly dwi wedi penderfynu gohirio prynu PVR newydd am nawr – mewn chwe mis dwi’n gobeithio bydd y dewis ychydig yn fwy amlwg, y gwallau wedi datrys a’r prisiau ychydig yn fwy rhesymol.
Yn y cyfamser, dwi dal eisiau gwylio Freeview HD, felly dwi penderfynu prynu bocs digidol heb ddisg galed gan Humax. Fel mae’n digwydd mi fydd y bocs yn gallu recordio rhaglenni i ddisg USB allanol ond falle ddim mor hyblyg a PVR. Pan ddaw’r peiriant, fe wna’i adolygiad ohono.
Rhaglen creu rhaglenni
Peidiwch gofyn sut ond dwi wedi cael gafael ar raglen sy’n cael ei ddefnyddio yn fewnol gan S4C. Dwi wedi ei roi ar y we i bawb gael ei weld.
Mae’r teclyn yn creu syniadau ar gyfer rhaglen, ar hap, gan ddefnyddio cronfa ddata helaeth. Os ydych chi’n gynhyrchydd, efallai bydd hwn yn gymorth i chi feddwl am raglenni rhad wrth i’r toriadau ddod i mewn flwyddyn nesa.
Braidd yn ‘hit and miss’ yw hi, ond nawr ac yn y man mae’n dangos awgrym ar gyfer rhaglen fyddai’n berffaith ar gyfer gwylwyr S4C.
Os ydych chi am awgrymu unrhyw welliannau neu ychwanegu unrhyw wybodaeth i’r gronfa ddata, dwedwch wrtha’i isod!
S4C Manylder Uwch
Mae S4C wedi gofyn i’w gwylwyr am gynigion i enwi eu sianel newydd fydd yn darlledu yn HD (yn glyfar iawn, mae nhw’n osgoi y gair ‘cystadleuaeth’). Felly dyma rhai o fy nghynigion i. Does dim rheidrwydd i ddefnyddio ‘S4C’ yn yr enw o gwbl ond mae yna demtasiwn i ddefnyddio’r ddyfais /C hynny.
S4/C Iolo
Sianel wedi ei neilltuo yn llwyr i raglenni wedi eu cyflwyno gan ‘darling’ y sianel – Iolo Williams (a mae yna ddigon o raglenni i’w dangos).
S4/Capel
Mae cynulleidfa S4C reit debyg i gynulleidfa capel – hen bobl, llond llaw o rieni ifanc a’r plant o dan 14 sydd yn cael eu llusgo yno.
S4/Clir
Am fod ansawdd llun S4/C Digidol mor ofnadwy ers y newid digidol, mi fydd y llun HD yn llawer ‘cliriach’ a nôl i’r safon oedd S4/C Digidol yn y lle cynta.
S4/Colur
Fe fydd mawrion y genedl nawr yn ymddangos mewn llun diffiniad uchel fydd yn dangos pob crychyn ar eu gwyneb, felly fe fydd gofyn am fwy o golur yn sicr.
S4/Cwm
Sianel sy’n dangos Pobol y Cwm rownd y cloc a dim byd arall (peidiwch cymysgu hwn a S4C Digidol sydd yn darlledu dewis bach o raglenni eraill rhwng pennodau o Bobol y Cwm).
S4/Cyfan
Mae’r cyfan i’w weld ar S4C mewn manylder uwch (mae hwnna yn lled ddifrifol, ond mae ‘gwyliwch y cyfan’ yn slogan ddefnyddiol i’r sianel ‘gyffredin’ hefyd). Yn anffodus ni fydd y cyfan o raglenni S4C i’w gweld yn HD gan mai darlledu o 6-11pm fydd y gwasanaeth i gychwyn.
Mae rhai sianeli saesneg wedi eu hail-enwi yn llwyddiannus i enwau sy’n swnio’n dwp i ddechrau – fel ‘Dave’. Beth am ddefnyddio’r un dechneg felly – na, nid ‘Daf’, ond rhywbeth fwy addas – ‘Rhisiart‘ efallai?