Undeb Rygbi Cymru a’r Iaith

Mae Undeb Rygbi Cymru wedi cyhoeddi cynlluniau newydd ar gyfer eu defnydd o’r Gymraeg. Mi fydd yn rhaid gweld os yw’r addewidion yn cael eu gwireddu ond maen nhw bell ar ei hôl hi.

Fe wnaeth cyd-weithiwr i mi cael trafodaethau gyda nhw 9 mlynedd yn ôl ynglyn a adeiladu gwefan fyddai wedi bod a cynllun dwyieithog (sydd yn ddi-bwynt braidd os nad yw cwsmer yn fodlon cyfieithu’r cynnwys). Os ydyn nhw am newid agwedd o ddifri nawr, efallai yr hoffen nhw roi cynnig i brynu urc.co.uk oddi wrthon ni? Mi fyddai’n arbed ni rhag cael ymholiadau di-ri am yr ‘United Reform Church’.

BBC Cymru 2.0

Newydd sylwi fod hafan BBC Cymru wedi newid a brand “BBC Cymru’r Byd” wedi diflannu. Mae’r hafan newydd yn efelychu arddull prif hafan y BBC ond heb y nodweddion gwe 2.0. Mae’n eitha glan a defnyddiol ar y cyfan.

Dau bwynt bach ieithyddol – lle mae’r ‘Dydd’ wedi mynd yn y dyddiadau – ‘Dydd Iau, Dydd Gwener ayyb’. Ac o’n i’n meddwl ein bod ni wedi cael gwared ar y gair ‘arbed’ (save) ers sbel a’i newid i rywbeth mwy synhwyrol fel ‘cadw’?

Dim cefnogaeth i cy

Mae yna gwmni cyfieithu mawr o Leeds sydd wedi bod yn destun trafod yn ddiweddar am eu bod wedi ennill cytundeb mawr gan fwrdd arholi o Gymru. Dwi’n meddwl mai’r gwaith yw cyfieithu papurau arholiad (o’r Gymraeg i’r saesneg) mewn maes eitha arbennigol er mwyn eu marcio.

Dwi ddim yn rhan o’r byd cyfieithu proffesiynol felly does gen i ddim llawer o wybodaeth am y mater, ond mae’n debyg fod y cwmni wedi ennill y cytundeb yn erbyn cwmni o Gymru drwy rhoi’r amcanbris rhataf. Ar ôl ennill y cytundeb roedd rhaid iddyn nhw nawr ffermio’r gwaith allan i gyfieithwyr llawrydd, sy’n arferol ond am bris llai na’r arfer.

Beth bynnag, trafod eu gwefan oedd fy mwriad i. Os ydych chi’n ymweld a’r wefan gyda porwr Cymraeg (h.y. un sy’n danfon y llinyn ‘cy’ ar gyfer y pennawd Accept-Language) mae’r wefan yn defnyddio’r cod iaith i chwilio am destun penodol yn yr iaith honno.

Os nad yw’r iaith hynny ar gael, mi fyddech chi’n disgwyl iddo syrthio nôl i’r testun saesneg. Wel… ddim cweit, dyma’r gwall sy’n ymddangos:

Dim Diwylliant Cymraeg Yma, Diolch

Reit eironig? Ydi’r wefan dan sylw yn gweithio i chi?

Cyrchfan i’r Rhondda

Mae cyngor Rhondda Cynon Taf wedi lansio gwefan newydd ar gyfer denu ymwelwyr i’r ardal. Fel arfer gyda gwefannau o’r fath mae yna fersiwn Cymraeg a Saesneg ond ychydig yn llugoer yw’r ymdrech a wnaed ar y fersiwn Cymraeg.

Mae e’n gawlach rhyfedd o gyfieithiadau safonol, diffyg cyfieithu, placeholder text (cy), cyfieithiadau munud olaf drwy TranExp e.e. “Breaks” = “‘n anhydwf doriadau”, “Weather” = “dywydd” , “Competitions” = “chydymgeisiau” (beth?!) a hyd yn oed wenglish traddodiadol – “cycling” = “cyclio”.

Heblaw y cyfieithu, dyw dyluniad y wefan ddim yn gweithio’n gywir yn Firefox, fel mae’n amlwg o’r dudalen flaen (ydi e wir yn bosib fod cwmni dylunio gwe yn 2008 ddim yn profi eu cynllun yn Firefox a Safari? Falle wir).

Dwi’n siwr fod rhesymau da dros y gwallau (rhywun pwysig yn y cyngor yn gwthio am lansiad cyn oedd yn barod efallai), ond yn anffodus mae’r diffyg sylw i’r manylion yn rhoi enw gwael nid yn unig i wefannau dwyieithog ond dylunwyr gwe Cymreig yn gyffredinol.

S4C ac aitsh di

Mae’r defnydd o ffurf HD (manylder uwch yw’r term safonol sydd gan S4C) wrth ffilmio rhaglenni yn dod yn fwy cyffredin er fod y costau yn uwch. Mae rhai pobl yn dilorni’r dechnoleg (fel arfer y bobl hynny sydd ddim yn gallu fforddio teledu HD) gan ddweud nad yw’r llun yn well na DVD cyffredin.

Fe brynais i deledu HD 37″ yr haf diwethaf a doedd dim rhaid gwario ffortiwn, ond does gen i ddim ffynhonnell o raglenni HD heblaw o’r cyfrifiadur. Felly dwi wedi bod yn islwytho rhaglenni HD o’r rhyngrwyd a mae’n hawdd gweld ansawdd uchel y llun. Prynu chwaraewr Blu-ray fydd y cam nesa nawr fod y fformat hwnnw wedi ennill y frwydr.

Sylwais i fod y gyfres newydd Natur Cymru ar S4C wedi ei ffilmio mewn HD. Ar hyn o bryd does gan S4C ddim modd i ddarlledu rhaglenni HD yn eu gogoniant llawn, felly wnes i ddanfon ebost at wifren gwylwyr y sianel:

Mae’r gyfres newydd yma yn edrych yn wych, o ran cynnwys a diwyg. Mae llawer o ffys wedi wneud am y ffaith fod y gyfres wedi ei recordio mewn HD.

Ond ni fydd hi’n bosib i unrhyw yn weld y cynnwys ar ei ansawdd uchaf ar sianeli S4C, nawr neu yn y dyfodol agos – os byth.

A oes unrhyw gynlluniau i wneud peth o’r deunydd ar gael drwy ddulliau amgen e.e. ar y we, yn yr un modd a wnaeth y BBC gyda Planet Earth.

Dyma’r ymateb ges i:

Mae’r gyfres Natur Cymru wedi ei saethu ar ffurf HD, er, ni fydd hi’n bosib i wylio’r fersiwn HD ar hyn o bryd.

Ie, dyna pam o’n i’n gofyn y cwestiwn.

Ymhen rhai blynyddoedd – 2012 yw’r flwyddyn dan sylw, bwriedir medru darlledu rhai rhaglenni S4C mewn HD

O reit. Does dim rheswm technegol pam na allai sianel S4C HD fodoli ar system Freesat pan fydd yn lansio nes ymlaen eleni (mi fydd y gost i’r sianel yr un fath nawr ac yn 2012).

Fe fydd modd gwylio’r gyfres hon ar-lein – s4c.co.uk/gwylioyma – ac mae gwefan gynhwysfawr, s4c.co.uk/naturcymru i gyd-fynd â hi

Ie, dwi’n gwybod. Mae’n wefan da iawn hefyd, ond clipiau ansawdd isel sydd yno, yn wahanol i wefan Planet Earth fel wnes i sôn amdano.

Dwi’n meddwl mai’r unig obaith o weld y rhaglen HD y ddegawd hon yw os fydd S4C yn llwyddo gwerthu’r gyfres i sianel ryngwladol fel Discovery HD neu rhywle tebyg.